Czym jest Erasmus+ Youth Exchange?
Jest to program stworzony z myślą o młodych obywatelach i obywatelkach Unii Europejskiej między 18. a 30. rokiem życia. Opiera się on na praktycznej nauce poprzez pozaformalne techniki tzw. non-formal education i wspólnym dialogu.
Sama Komisja Europejska opisuje wymiany młodzieży w następujący sposób:
„To spotkania grup młodzieży z co najmniej dwóch różnych krajów, które gromadzą się na krótki okres, w celu wspólnej realizacji programu uczenia się pozaformalnego (połączenie warsztatów, ćwiczeń, debat, odgrywania ról, symulacji, zajęć na świeżym powietrzu itp.), w zakresie interesującego je tematu, szukając inspiracji w europejskich celach młodzieżowych.”
Fot. Reinis Auziņš (zdjęcia z projektu Erasmus+ Youth Exchange na Łotwie).
Kto organizuje wymiany młodzieży?
Wymiany młodzieży mogą tworzyć i współtworzyć m.in. organizacje niekomercyjne (non-profit), organizacje pozarządowe, stowarzyszenia, ale też przedsiębiorstwa społeczne. Konieczna jest kooperacja co najmniej dwóch organizacji tego typu z różnych państw UE lub innych uprawnionych. Jedna z organizacji wysyła uczestników, podczas gdy druga przyjmuje, jednak najczęściej zaangażowanych w projekt jest więcej. Nazwy i profile organizatorów są zawsze jawne i powinny być zawarte w infopacku, który musi być dołączony, np. do postu lub ogłoszenia o poszukiwaniu uczestników.
Proces rekrutacji
W celu wzięcia udziału w projekcie najczęściej należy wypełnić ankietę z różnorodnymi pytaniami. Czasami wymagane jest wykonanie dodatkowego zadania, np. nagrania krótkiego materiału wideo, w którym jesteś proszony o przedstawienie siebie i udzielenie odpowiedzi na zadany temat.
Wypełnienie kwestionariusza bywa czasochłonne, jednak pokazuje twoje zaangażowanie, motywację i chęć do udziału w projekcie. Wszystkie informacje na temat projektu, do którego się zgłaszasz, powinny być też szczegółowo opisane w infopacku. Po selekcji organizatorzy skontaktują się z wybranymi osobami i kierują je dalej.
Fot. Reinis Auziņš
Gdzie się odbywa wymiana i ile trwa?
Wymiana młodzieży musi być realizowana w kraju jednej z organizacji przyjmujących. Czas trwania takiego wyjazdu to od 5 do 21 dni. Z tej puli wyłącza się dni na podróż, których uczestnik ma zwykle od 2 do 4 – w zależności od wybranego rodzaju transportu (więcej przysługuje przy wyborze tzw. green travel, czyli podróży z wykorzystaniem ekologicznych środków transportu, m.in. pociągów, autobusów). Przeznaczone są one na dotarcie na miejsce wymiany i powrót do domu.
W trakcie podróży do kraju docelowego można zatrzymać się w innym, jednak przed dokonaniem zakupu jakichkolwiek biletów uczestnik zobowiązany jest skonsultować swój plan z organizatorem i uzyskać jego akceptację w celu uniknięcia późniejszych problemów z uzyskaniem zwrotu wydatków.
Przykładowa tematyka projektów
Tematyka tego rodzaju projektów jest bardzo szeroka i różnorodna. Bez wątpienia każdy znajdzie chociaż jedną, która wzbudzi jego zainteresowanie.
Tematem wymiany może być, np. szerzenie ogólnej wiedzy ekologicznej lub bardziej określonej – o permakulturze czy uwrażliwianie na problemy, z jakimi mierzą się osoby z niepełnosprawnościami. Istnieją również takie, które skupiają się na wspólnym doświadczaniu, poznawaniu siebie i dążeniu do wewnętrznego dobrostanu emocjonalnego. W trakcie poszukiwań zetknęłam się także, z ukierunkowanymi na społeczne uświadomienie o szczegółowo sprecyzowanych problemach, np. ludobójstwie w Strefie Gazy, które miało się odbywać poprzez edytowanie i tworzenie artykułów na Wikipedię.
Fot. Reinis Auziņš
Koszty uczestnictwa
Koszty wyżywienia i zakwaterowania są pokrywane przez organizatora ze środków uzyskanych na ten cel z funduszu Erasmus+. W zależności od dystansu dzielącego kraj wysyłający i kraj przyjmujący, i wybranych przez uczestnika dominujących środków transportu, określana jest maksymalna możliwa kwota zwrotu za podróż, którą otrzyma po zakończeniu wymiany. Ta wartość zawsze jest wyróżniona w infopacku projektu. Najczęściej wychodzi adekwatnie darmowy wyjazd.
Procedura zwrotu kosztów
Na miejscu wymiany uzupełnia się zwykle wszystkie dokumenty i dopełnia się wszelkich formalności związanych z tą kwestią. Po zrealizowaniu celów i wymaganych działań następczych – oczekiwanych od młodzieży uczestniczącej w projekcie, np. zorganizowanie spotkania w swoim kraju i opowiedzenie o możliwościach programu Erasmus+ – uczestnicy otrzymują zwrot poniesionych wydatków.
Czemu warto wziąć udział w wymianie młodzieży?
Z założenia Komisji Europejskiej:
„Celem organizowania wymian młodzieży jest zaangażowanie i umożliwienie osobom młodym stania się aktywnymi obywatelami, włączenie ich do projektu europejskiego oraz pomoc w zdobywaniu i rozwijaniu kompetencji, które posłużą im przez całe życie i w przyszłej karierze zawodowej.”
Jednak benefitów jest znacznie więcej. Taka wymiana to nowe znajomości, niezapomniane wspomnienia i budujące doświadczenia.
Sam projekt jest próbą zbudowania świata bez uprzedzeń i wrogiego nastawienia, bo podobno najbardziej lękamy się nieznanego. Poznając ludzi z innych krajów, widząc, iż adekwatnie mamy wspólne cele, dzielimy podobne problemy, mamy podobne zmartwienia i nadzieje, tworzymy pojednanie, trwałe relacje międzyludzkie i prawdziwą wspólnotę, która pokona wszelkie trudności.
Fot. Reinis Auziņš
Gdzie szukać informacji o YE?
Na platformach społecznościowych jest wiele profili i grup poświęconych projektom finansowanym z funduszu Erasmus+. Przykładowe sprofilowane pod polskich uczestników to: PL Youth in Action na Facebooku lub grupy krajowe z profilu na ig: erasmus_plus_projects. Można też szukać bezpośrednio przez profile polskich organizatorów, np. Fundację Fruń.
Fot. nagłówka: Reinis Auziņš










