Pytania o miniony dzień trzeba zadawać sprytnie
Kto choć raz zadał dziecku po powrocie ze szkoły czy przedszkola pytanie: "Jak minął dzień?", ten zrozumie, iż często jest to działanie bezcelowe. Chyba iż komuś wystarczy usłyszeć znudzone "dobrze", "fajnie" lub "może być". Sama, po latach doświadczeń, nauczyłam się zadawać pytania inaczej.
Pytam o to, co było na obiad, z kim dziecko bawiło się w czasie wolnym lub na przerwie, czy spotkało dziś swojego ulubionego kolegę. Takie konkretne pytania sprawiają, iż dziecko bardziej angażuje się w rozmowę, bo wie, jak odpowiedzieć, a rodzic zyskuje wgląd w świat swojej pociechy.
Amy Morin, terapeutka i autorka książki "13 rzeczy, których nie robią silni psychicznie rodzice. Jak wychować dzieci, aby wyrosły na spełnionych i szczęśliwych dorosłych", w rozmowie z portalem CNBC.com zauważa, iż lepiej zadawać bardziej przemyślane pytania, jeżeli naprawdę zależy nam na budowaniu więzi z dzieckiem.
Co więcej, kiedy dzieci zastanawiają się nad swoimi doświadczeniami z danego dnia, ćwiczą takie umiejętności jak świadomość emocjonalna, rozwiązywanie problemów i empatię, a także rozwijają nastawienie na rozwój.
Oto 7 pytań, które mogą prowadzić do ciekawych rozmów o codziennym dniu – i jednocześnie wspierać dziecięcą psychikę:
1. Jakie było najlepsze wydarzenie dzisiejszego dnia?
To pytanie zachęca dziecko do prześledzenia całego dnia i poszukiwania pozytywów. W przypadku dzieci, które nie przepadają za szkołą czy przedszkolem, pomaga ono budować optymizm i praktykować wdzięczność, co chroni zdrowie psychiczne. Możesz też odpowiedzieć na nie samodzielnie, dzieląc się swoimi doświadczeniami i pokazując dziecku, jak szukać dobrych momentów w codzienności.
2. Co przykrego cię dziś spotkało i czego cię to nauczyło?
Zadanie takiego pytania normalizuje błędy i pozwala dziecku widzieć porażki jako naturalną część życia, a nie powód do załamania. Otwarta rozmowa o niepowodzeniach oswaja dziecko z trudnościami i pokazuje, iż można je traktować jako szansę na rozwój. Pytaj z ciekawością, a nie oceną, i dopytaj, co następnym razem zrobiłoby inaczej. To uczy, iż po porażkach warto się podnosić i podejmować kolejne wyzwania.
3. Kto dziś sprawił, iż byłeś dumny?
To pytanie kieruje uwagę dziecka na innych i rozwija empatię. Możesz też zapytać, czy zauważyło, iż ktoś mocno się starał albo wykazał odwagą lub życzliwością. Takie rozmowy uczą szacunku i doceniania dobra w ludziach wokół nas.
4. Jaką rzecz chciałbyś zrobić dziś lepiej?
Dzięki temu dziecko uczy się rozpoznawać uczucia takie jak frustracja czy rozczarowanie, nie rozpamiętując ich nadmiernie. Rozpoznawanie trudnych emocji pomaga w przejściu od refleksji do działania i planowania kolejnych kroków. Możesz zadać pytanie w zabawny sposób, np.: "Gdybyś miał magiczną różdżkę, aby zmienić jedną rzecz w dzisiejszym dniu, co by to było?" – co może prowadzić do kreatywnych odpowiedzi.
5 . Komu dziś pomogłeś?
Zadawanie takich pytań zachęca dziecko do bycia życzliwym i angażowania się w pomoc. Regularne pokazywanie wartości pomocy sprawia, iż dziecko chętnie szuka okazji do czynienia dobra, a akty dobroci stają się dla niego naturalne i rozwijają wrażliwość na krzywdę innych.
6. Czego najciekawszego się dziś dowiedziałeś?
To pytanie wspiera naturalną ciekawość dziecka dotyczącą nauki i świata. Choć system edukacji często ją tłumi, warto ją pielęgnować. Pokazujesz, iż interesuje cię proces uczenia się, i modelujesz to samo dla dziecka. Zachęć je, by opowiadało, czego nauczyło się w szkole, przedszkolu, ale też poza nimi. Możesz też podzielić się ciekawostkami, które sama znalazłaś.
7. Czego nowego dziś spróbowałeś?
To pytanie zachęca do wychodzenia poza strefę komfortu i odkrywania nowych doświadczeń. Dziecko nie musi codziennie zdobywać szczytów – ważne, by próbowało nowych rzeczy, choćby jeżeli nie od razu osiągnie sukces. jeżeli waha się przed spróbowaniem czegoś nowego, możesz zapytać: "Czy jest jakiś klub lub zajęcia, które chciałbyś wypróbować choć raz?" – poczucie bezpieczeństwa, iż nie musi tego kontynuować, jeżeli mu się nie spodoba, zwiększa jego motywację.
