Nowa wystawa Tadeusza Koniarza: „Zrozumieć życie” – czterdzieści lat blisko człowieka

Wieczór 13 listopada 2015 roku w Paryżu, przyczepa kempingowa ludowych artystów spod Pacanowa, zamknięty świat Domu Pomocy Społecznej w Nowodworzu i sąsiedzi z tarnowskiej ulicy Mickiewicza, portretowani po latach. Tarnowskie Centrum Kultury zaprasza na wystawę „Zrozumieć życie” Tadeusza Koniarza, wybitnego tarnowskiego fotografa. Wernisaż odbędzie się 9 października o godz. 18.00 w Galerii TCK.

Tadeusz Koniarz, tarnowianin, fotoreporter, dokumentalista i pedagog, zawodowo fotografuje od 1986 roku. Od początku interesują go ludzie, których codzienność zwykle nie trafia na pierwsze strony gazet. Wystawa „Zrozumieć życie” podsumowuje ponad cztery dekady tej pracy, ale jej trzon to najważniejsze cykle z ostatnich dziesięciu lat. Organizatorzy podkreślają, iż wszystkie prezentowane zdjęcia zostały nagrodzone w konkursach ogólnopolskich i międzynarodowych.

Fotografia, która nie szuka sensacji

„Jego fotografia nie szuka sensacji – szuka człowieka” – tak kuratorki opisują twórczość autora. Koniarz fotografuje dyskretnie i cierpliwie, czasem tygodniami, zdobywając zaufanie bohaterów. Doświadczenie filmowca, współtwórcy nagradzanego Amatorskiego Klubu Filmowego „Szwenk”, widać w sposobie budowania reportażu: pojedyncze kadry układają się w sekwencje, które opowiadają konkretną historię.

Szczególne miejsce na wystawie zajmują dwa cykle. „Świat bez koloru”, zrealizowany w latach 2017–2018 w DPS w Nowodworzu, pokazuje od środka życie osób z zaburzeniami psychicznymi. Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich uhonorowało go Nagrodą im. Erazma Ciołka, doceniając, iż autor oddał nastrój tego miejsca bez naruszania prywatności i godności mieszkańców.

Reportaż „Bez końca” opowiada historię Agnieszki, która w Węglówce na Podkarpaciu od lat opiekuje się sparaliżowanym po boreliozie mężem Pawłem, utrzymując rodzinę z zasiłku niższego niż próg ubóstwa. Za ten materiał interwencyjny Koniarz otrzymał tytuł Fotoreportera Małopolski w XV edycji Nagrody Dziennikarzy Małopolski.

Od Bieszczad po Paryż

Zwiedzający zobaczą m.in. „Ludzi dymu”, czyli cykl o dwóch braciach z Tarnowa, którzy zamienili miasto na ciężką pracę przy wypale węgla drzewnego w Bieszczadach, dziś zapis ginącego świata. Jest tu „Zaczarowana Galeria” Barbary i Tadeusza Buczyńskich, ludowych artystów żyjących w przyczepie kempingowej, oraz „Droga do Boga”, historia 75-letniego Michała Borowca, który codziennie pokonuje rowerem ponad 30 km, by modlić się w tarnowskim kościele Misjonarzy.

Tarnów pojawia się też w cyklu „Pożegnanie”, dokumentującym tradycyjne romskie czuwanie przy zmarłym, oraz w najbardziej osobistym zestawie „Sąsiedzi”. Impulsem do jego powstania była śmierć matki autora. Koniarz sfotografował ludzi, którzy tworzyli krajobraz jego dzieciństwa przy ulicy Mickiewicza, i zapisał ich wspomnienia: pierwszy telewizor na ulicy, klucz sąsiadów, który pasował do zatrzaśniętych drzwi, wycieczkę do Zakopanego zimą 1967 roku.

Osobną część stanowią reportaże z Paryża: zdjęcia z nocy zamachów terrorystycznych z 13 listopada 2015 roku, nagrodzone pierwszym miejscem w Grand Press Photo, obrazy z placu Republiki, gdzie dwa dni później żałobę przerwała panika, a także majowe starcia demonstrantów z policją i ironiczny cykl „Pstryk w Luwrze” o turystach zaliczających arcydzieła przez ekran telefona. Wśród pojedynczych zdjęć znalazły się m.in. portret stuletniego płk. Zdzisława Baszaka, uczestnika akcji „III Most”, oraz zdjęcie „Wędrówką życie jest człowieka” z La Défense, nagrodzone pierwszym miejscem w Wielkim Konkursie National Geographic.

Nauczyciel i mentor

Tadeusz Koniarz przez lata uczył fotografii młodzież w tarnowskim Pałacu Młodzieży, Zespole Szkół Technicznych i Państwowym Liceum Sztuk Plastycznych. Jedną z jego uczennic była Oliwia Kantor, dziś współkuratorka wystawy i autorka projektu graficznego towarzyszącego jej katalogu. W katalogu wspomina, iż to on nauczył ją patrzeć przez wizjer i dostrzegać więcej, a ich relacja przerodziła się w przyjaźń. Drugą kuratorką jest Marta Darowska, z którą autor współtworzy rubrykę „Okiem Ekspertów” w miesięczniku „Foto-Kurier”.

Na co dzień Tadeusz Koniarz współpracuje z Agencją Fotograficzną Reporter, tygodnikiem „TEMI” i „Foto-Kurierem”. Ma na koncie trzydzieści wystaw indywidualnych, dwa Złote Medale FIAP, Nagrody Miasta Tarnowa, Brązowy Krzyż Zasługi i Medal KEN.

Wystawa powstała w ramach stypendium artystycznego Gminy Miasta Tarnowa.