Po co pedagogom filozofia?

29 stycznia br. w Instytucie Pedagogiki Akademii Zamojskiej odbyło się szkolenie doskonalące dla wykładowców i studentów w ramach cyklu „Seminarium prodoktorskie” zatytułowane „Po co pedagogom filozofia?”. Celem spotkania było ukazanie znaczenia refleksji filozoficznej dla pedagogiki jako dyscypliny teoretycznej oraz dla praktyki wychowawczej i dydaktycznej.

W pierwszej części szkolenia przedstawiono podstawowe sposoby rozumienia filozofii oraz omówiono jej główne działy, ze szczególnym uwzględnieniem metafizyki, antropologii filozoficznej, epistemologii i aksjologii. Zwrócono uwagę na fakt, iż filozofia nie stanowi jedynie abstrakcyjnej refleksji, ale pełni funkcję porządkującą i krytyczną wobec nauk o wychowaniu. Następnie zaprezentowano pedagogikę jako naukę normatywno-praktyczną, której cele, język oraz metody badawcze są zawsze zakorzenione w określonych założeniach filozoficznych, choćby jeżeli nie są one explicite uświadamiane.

W dalszej części wykładu wykazano, iż relacja filozofii i pedagogiki ma charakter strukturalnej współzależności. Filozofia dostarcza pedagogice kategorii pojęciowych, kryteriów wartościowania oraz uzasadnień celów wychowania, pedagogika natomiast stanowi przestrzeń weryfikacji filozoficznych koncepcji człowieka, wartości i rozwoju w realnym doświadczeniu edukacyjnym. Szczególną uwagę poświęcono zagadnieniom obrazu człowieka, wolności i odpowiedzialności, relacji teorii i praktyki, a także etycznym granicom oddziaływań wychowawczych. Podkreślono, iż pomijanie refleksji filozoficznej prowadzi do technicyzacji edukacji i redukowania pedagogiki do zespołu procedur.

W szkoleniu uczestniczyli rektor Akademii Zamojskiej dr hab. Paweł Skrzydlewski, prof. AZ, dyrektor Instytutu Pedagogiki dr Agata Waszek, wykładowcy oraz studenci. W dyskusji aktywny udział wzięli Rektor, dr Magdalena Parzyszek oraz studenci, podejmując refleksję nad aktualnością filozoficznych podstaw pedagogiki we współczesnej edukacji akademickiej i szkolnej.

Podczas spotkania zachęcono uczestników do zapoznania się z wydanym przez Officina Simonidis – Wydawnictwo Akademii Zamojskiej podręcznikiem do filozofii dla szkół ponadpodstawowych „Ku mądrości” autorstwa Imeldy Chłodnej-Błach, Joanny Kiereś-Łach, Małgorzaty Sagan oraz Pawła Skrzydlewskiego.

Spotkanie poprowadziła dr Urszula Krzyżanowska-Sobiesiek z Katedry Pedagogiki Ogólnej i Filozofii Wychowania Instytutu Pedagogiki AZ.