Zespół z koła naukowego AGH ECOnstruction skonstruował elektryczny rower górski z systemem rekuperacji. Podczas hamowania silnik działa jak generator i przekazuje część odzyskanej energii do akumulatora. Studenci chcą w ten sposób zwiększyć efektywność jazdy, ograniczyć zużycie hamulców i zmniejszyć zapotrzebowanie na energię pobieraną z baterii.
Rekuperacja w rowerze z silnikiem centralnym
W typowym rowerze elektrycznym energia zgromadzona podczas jazdy jest tracona przy hamowaniu. Studenci AGH zaprojektowali układ, który pozwala część jej odzyskać. Rozwiązanie zastosowali w rowerze MTB z silnikiem centralnym — takim, jaki jest wykorzystywany m.in. w rowerach enduro.
– Szukaliśmy rozwiązania, które pozwoliłoby nam wprowadzić „nową funkcjonalność do rowerów elektrycznych” – wyjaśnia Krzysztof Chłosta. Jak dodaje, zespół postanowił przenieść ideę rekuperacji znaną z samochodów hybrydowych i elektrycznych do roweru z napędem centralnym. agh.edu.pl
Podczas hamowania silnik pracuje w trybie generatora: przekształca energię kinetyczną roweru w energię elektryczną i kieruje ją do akumulatora. Odzyskana energia może być później wykorzystana, na przykład podczas kolejnego podjazdu.
Zmiany w ramie i układzie napędowym
Projekt wymagał dopasowania wielu elementów roweru. Konstruktorzy musieli uwzględnić geometrię ramy i pracę tylnego zawieszenia, a także zmienną długość łańcucha podczas ruchu amortyzatora. Układ napędowy zaprojektowano tak, by umożliwiał przepływ energii w obu kierunkach — między silnikiem a kołem — i działał prawidłowo także podczas intensywnej jazdy.
Rama prototypu została wykonana z aluminium. Cały rower wraz z dodatkowym oprzyrządowaniem waży 27 kilogramów. W konstrukcji wykorzystano centralny silnik elektryczny, dedykowany układ sterowania, system zarządzania przepływem energii oraz autorski pakiet akumulatorowy.
– Podczas zjazdów energia potencjalna jest zwykle rozpraszana w postaci ciepła podczas hamowania. Nasze rozwiązanie pozwala odzyskać część tej energii i zmagazynować ją w akumulatorze – mówi Stanisław Wroński.
Studenci chcą poprawić sprawność systemu
Obecnie system odzyskuje około 15 proc. energii. Zespół przez cały czas pracuje nad jego udoskonaleniem i chce podnieść sprawność do 20–25 proc. – „Aktualnie sprawność odzysku energii wynosi około 15%” – mówi Stanisław Mazurski.
Rekuperacja ma pozwolić efektywniej gospodarować energią bez dokładania kolejnych ogniw do akumulatora, co zwiększyłoby masę roweru. Według studentów rozwiązanie może również ograniczyć zużycie mechanicznych elementów hamulców oraz zapotrzebowanie na energię pobieraną z baterii.
Projekt rozwijany jest od trzech lat. Studenci otrzymali na niego granty w ramach programu „Inicjatywa Doskonałości – Uczelnia Badawcza” oraz grant rektora. Zespół przygotowuje w tej chwili wniosek o opatentowanie rozwiązania.
Koło naukowe AGH ECOnstruction działa na Wydziale Inżynierii Mechanicznej i Robotyki pod opieką dr. inż. Sebastiana Pakuły. Studenci rozwijają także projekt elektrycznego motocykla E-komar, budowanego na bazie WSK 125. Doświadczenia zdobyte przy konstrukcji roweru wykorzystują tam m.in. przy projektowaniu napędu i systemów odzyskiwania energii.








