Są ludzie, których życiorysy opowiadają historię zmieniającego się świata. Jedną z takich osób jest Casimir V. Krolewski, który 22 grudnia 2025 r. obchodził setne urodziny. Jego życie to historia amerykańskiej Polonii w pigułce – od Brooklynu lat 20., przez wojenne doświadczenia, po oddanie się nauce, pracy, rodzinie i służbie publicznej.
Casimir Krolewski to weteran II wojny światowej, który w grudniu świętował swoje 100. urodziny. Przyjęcie odbyło się w Polskim Klubie w Coventry, RI. Fot. Karen KrolewskiŻyciorys Casimira Krolewskiego to także opowieść o kimś, kto przeżył wiek czasu spokojnie, konsekwentnie, bez potrzeby wielkich deklaracji. I może właśnie dlatego tak ciekawie.
Mała Polska
Casimir Krolewski urodził się 22 grudnia 1925 r. na Brooklynie jako syn Leona i Stelli Krolewskich – emigrantów z Ladorucka w Polsce, którzy uzyskali amerykańskie obywatelstwo w 1914 roku. Dorastał przy 247 Kingsland Avenue, w samym sercu Małej Polski, w czasach, gdy Greenpoint był jednym z najważniejszych skupisk polonijnych w Stanach Zjednoczonych.
Był to świat, w którym język polski funkcjonował równolegle z angielskim, a tożsamość budowało się przez parafię, rodzinę, pracę i sąsiedztwo. Sklepy z polskimi szyldami, katolickie kościoły czy instytucje społeczne – wszystko to tworzyło przestrzeń, w której emigracja z Polski nie oznaczała utraty korzeni.
Casimir wychowywał się w licznej rodzinie – miał dziewięcioro rodzeństwa. Dziś jest jedynym żyjącym przedstawicielem swojego pokolenia w rodzinie Krolewskich.
Lata wojny
Zanim trafił do wojska, Casimir pracował w przemyśle brooklyńskim jako operator tokarki w Arma Corporation. W lutym 1944 r. został wcielony do armii amerykańskiej, gdzie służył jako technik piątej klasy (odpowiednik kaprala) w 214. Grupie Artylerii Polowej, specjalizując się w łączności polowej, w tym budowie oraz utrzymaniu linii telefonicznych i telegraficznych. Jego służba była kluczowa – żadna operacja wojskowa nie mogła bowiem zostać przeprowadzona bez łączności.
Do Europy trafił w kwietniu 1945 r., w końcowej fazie kampanii nad Renem. Za swoją służbę otrzymał m.in. Medal Kampanii Amerykańskiej, Medal Kampanii Europejsko-Afrykańsko-Bliskowschodniej, Medal Dobrego Sprawowania oraz Medal Zwycięstwa II Wojny Światowej.
Casimir Krolewski urodził się 22 grudnia 1925 r. na Brooklynie (NY). Na zdj. w dniu I Komunii Św. Fot. Karen KrolewskiKariera naukowa
Po honorowym zwolnieniu z wojska w 1946 roku Casimir skorzystał z ustawy GI Bill i rozpoczął studia w Rensselaer Polytechnic Institute w Troy w Nowym Jorku – jednej z najstarszych uczelni technicznych świata anglojęzycznego. Tam studiował chemię w wyjątkowym środowisku – ponad 80 procent studentów stanowili wówczas weterani wojenni, dla których nauka była inwestycją w stabilną przyszłość.
Po ukończeniu studiów Casimir pracował m.in. w Allied Chemical w Buffalo oraz w koncernie Ciba-Geigy, będącym jednym z liderów światowego przemysłu chemicznego i farmaceutycznego. Był również współautorem kilku patentów dotyczących procesów chemicznych. Ostatni etap kariery spędził w Laboratorium Departamentu Zdrowia stanu Rhode Island, gdzie w latach 1980-1991 zajmował się monitorowaniem kwaśnych deszczy oraz jakości wody pitnej.
Życie rodzinne
W życiu prywatnym Casimir wraz z żoną Rosemarie Krolewski (z domu Bessel) wychowali dziesięcioro dzieci. Początkowo mieszkali w Buffalo, a w 1970 r. przenieśli się do Coventry na Rhode Island, gdzie dołączyli do lokalnej społeczności polonijnej i parafii Matki Bożej Częstochowskiej.
Co ciekawe, rodzina Krolewskich zasłynęła w Rhode Island jako… biegacze. Córki Casimira i Rosemarie wielokrotnie trafiały do reprezentacji stanowych drużyn w biegach przełajowych i lekkiej atletyce, a kilka z nich kontynuowało choćby kariery sportowe na uczelniach Division I. Casimir pełnił rolę ich trenera, skrupulatnie notując wyniki i plany treningowe.
Wszystkie spośród dziesięciorga dzieci państwa Krolewskich ukończyły studia wyższe, a większość także studia podyplomowe. Są wśród nich lekarze, naukowcy, inżynierowie, pedagodzy i pracownicy sektora publicznego. Casimir doczekał się również ośmiorga wnuków i licznych prawnuków.
Historii ciąg dalszy
Uroczystość setnych urodzin Casimira Krolewskiego odbyła się 21 grudnia 2025 r. w siedzibie Polish National Alliance Lodge 1001 w Coventry, RI. Historia jubilata może być dla wszystkich inspirującą opowieścią o tym, jak konsekwentnie – dzień po dniu – buduje się życie, które z czasem staje się punktem odniesienia dla innych.
Karen Krolewski
opr. AD
