Babcia była osobą trudną, a w niektórych kwestiach wręcz okrutną.
Rodzice rozwiedli się bardzo wcześnie byłam wtedy małą dziewczynką, nie pamiętam ojca wcale. Gdy miałam pięć lat, zamieszkałam z mamą u babci i to ona sprawowała nade mną opiekę przez całe dzieciństwo, które już świadomie zapamiętałam.
Jako człowiek, babcia była wymagająca i nieprzyjemna. Jej główne oczekiwania wobec mnie to posłuszeństwo i ciężka praca. Nie potrafię sobie przypomnieć żadnych dobrych momentów związanych z babcią.
Kiedy inni wspominają swoje dzieciństwo z melancholią, ja nie mam najmniejszej ochoty wracać myślami do tamtych chwil. Nie mam o czym opowiadać. Mama moja nie pomagała mi adekwatnie wcale. Nie miałam dokąd uciec lata dziewięćdziesiąte w Polsce, szare i trudne. Marzyłam tylko o pieniądzach, o pracy, o lepszym życiu. Musiałam zadowolić się tym, co było. Babcia zawsze miała ostatnie słowo rozkazywała zarówno mnie, jak i mamie, wszystko miało być po jej myśli.
Tak żyłam. Na pokaz udawaliśmy szczęśliwą rodzinę.
Dopiero w piątej klasie szkoły podstawowej życie mamy się odmieniło. Poznała mężczyznę, który zaprosił ją do swojego mieszkania. Po roku zabrała mnie do siebie. Ojczym nie był do mnie przywiązany, ale też nie traktował mnie źle. Po wielu latach u babci, gdzie nieustannie się sprzeczałyśmy, życie z nim wydawało mi się spełnieniem marzeń.
Babcia nie popierała relacji mamy z jej nowym partnerem, a mama wykorzystała okazję, by uwolnić się od babcinego despotyzmu. Od tamtej pory już się ze sobą nie kontaktowały.
Dzwonię do babci od czasu do czasu.
Zwykle telefonuję raz w miesiącu, ale muszę się długo psychicznie przygotowywać do takiej rozmowy. Mówię parę zdań o czymś nieistotnym, by nie wywołać lawiny złych emocji. Rozmawiamy głównie o dobrych wiadomościach, wymieniamy parę ogólników. Co pół roku na imieniny czy urodziny przychodzę z kwiatami i ciastem, ale nie zostaję dłużej niż pół godziny. Na tym polega nasza relacja.
Teraz mam swoje życie cudownego męża, małe dziecko, rodzinną bliskość. Niedawno razem z mężem zdecydowaliśmy się kupić mieszkanie na kredyt w innym mieście. W zeszłym roku babcia skończyła osiemdziesiąt lat.
Jeszcze niedawno była sprawna, prowadziła dom samodzielnie, ale ostatnio jej stan zdrowia znacznie się pogorszył.
Babcia jest zamknięta w domu, nie może wyjść choćby na klatkę, nie jest w stanie gotować. Większość czasu spędza na leżąco, chociaż po mieszkaniu jeszcze się porusza. Ostatnio bardzo choruje pomagają jej sąsiedzi. Sytuacja jest taka, iż babcia wymaga stałej opieki.
Mam mnóstwo dalekich krewnych, którzy dzwonią teraz do mnie z wyrzutami! Nie mogą skontaktować się z moją mamą mieszka za granicą ze swoim mężem. Uważają więc, iż to ja powinnam się zająć babcią.
A przecież wiem, jak wyglądała rzeczywistość. Tak, to ona mnie wychowała, dbała o mnie, uczyła. I teraz niby przyszła moja kolej, by się odpłacić. Ale nie chcę tego robić! Babcia nigdy nie okazała mi miłości przez całe dzieciństwo. Udało mi się porzucić dawne urazy związane z jej zachowaniem, ale nie potrafię jej wybaczyć! Mimo to pojawia się poczucie winy, wiem, iż powinnam pomóc staruszce.
Najlepiej byłoby zatrudnić opiekunkę, ale nie stać mnie na to mam dziecko, kredyt, a syn często choruje.
Co powinnam zrobić?
Czy wnuczka musi opiekować się starą babcią, czy też ma prawo odmówić tym bardziej, iż nie pragnę żadnej spuścizny? Nie chcę ani tej babci, ani jej majątkuW końcu, po wielu dniach rozmyślań, wybrałam się do babci. Wzięłam ze sobą dziecko i męża, postawiłam na szczerość i spokojną rozmowę. Usiedliśmy w cichym salonie, babcia wyglądała na zmęczoną, ale jej oczach nie widziałam gniewu raczej zdziwienie.
Prawdę powiedziawszy, nie rozmawiałyśmy dotąd o przeszłości, o żalu, który nosiłam. Przez chwilę milczałam, potem powiedziałam: „Babciu, jestem teraz mamą, pracuję, walczę o codzienność. Nie mogę być z tobą codziennie, nie mam takich możliwości. Ale mogę znaleźć rozwiązanie i przyjeżdżać częściej, pomóc w zakupach, sprawdzić, czy masz wszystko, czego potrzebujesz. Nie chcę wracać do dawnego bólu, ale chcę, żeby moje dziecko widziało, iż można być dobrym, choćby gdy nie było się tego nauczyć.”
Babcia patrzyła na mnie długo. Spodziewałam się złości lub wyrzutów, tymczasem jej twarz złagodniała, jakby po raz pierwszy coś zrozumiała. „Nie musisz być idealna,” wyszeptała drżąco. „Być może nigdy nie potrafiłam okazać ci miłości, ale dziś wiem, iż to, co dałam, było niewystarczające. Może na koniec życia też czegoś się nauczę.”
Po raz pierwszy poczułam ulgę. Nie musiałam być córką z opowieści, nie musiałam żyć cudzymi oczekiwaniami wystarczyło, iż byłam sobą. I choć nie zmienię przeszłości, mogę zadbać o to, żeby przyszłość była lepsza.
Tak oto los dał mi ostatnią lekcję o tym, iż przebaczenie to nie zapomnienie, a miłość można okazać na własnych zasadach. Od tej pory nasze krótkie spotkania nie były obowiązkiem, ale okazją, by zamykać dawne rany. I czasem, kiedy wnuczka przychodziła z dzieckiem i uśmiechem, babcia przestawała być wyłącznie trudną kobietą stawała się po prostu człowiekiem.
