Nie stoją na pomnikach, mieszkają obok nas. Uczą, ratują życie, pielęgnują tradycje i dbają o to, by historia ich małych ojczyzn nie została zapomniana. To właśnie tacy ludzie stanęli na scenie podczas XXVII gali Nagrody Starosty Bielskiego im. ks. Józefa Londzina. W sobotni wieczór w Bielskim Centrum Kultury uhonorowano dziewięcioro nominowanych, wskazanych przez gminy powiatu bielskiego. Nagroda trafiła do Zofii Barzyk z Czechowic-Dziedzic, nauczycielki historii i regionalistki. Kapituła nagrody była w tej sprawie jednomyślna.
Zofia Barzyk od lat udowadnia, iż historia nie musi być zamknięta w podręcznikach. Można ją odnaleźć na ulicach własnego miasta, w starych fotografiach, rodzinnych opowieściach i miejscach, które mijamy każdego dnia. Jako nauczycielka historii, autorka i współautorka licznych publikacji o Czechowicach-Dziedzicach i regionie, a także organizatorka spotkań, prelekcji i spacerów historycznych, z pasją przybliża mieszkańcom ich własne dziedzictwo. Szczególnie zależy jej na tym, by młode pokolenie znało i rozumiało historię miejsca, w którym żyje.
To właśnie ta wieloletnia praca na rzecz zachowania lokalnej pamięci została doceniona przez Kapitułę Nagrody Starosty Bielskiego im. ks. Józefa Londzina. Laureatka odebrała z rąk starosty bielskiego Andrzeja Płonki unikatowy medal z wizerunkiem patrona nagrody, wykonany przez znanego rzeźbiarza Bronisława Krzysztofa.
- Ogromne zaskoczenie i wzruszenie, a jednocześnie przekonanie, iż to nie jest tylko nagroda dla mnie. To nagroda dla wszystkich nauczycieli i nauczycielek, którzy uczą historii małej ojczyzny - mówiła Zofia Barzyk. Jak podkreśliła, postać księdza Londzina jest jej szczególnie bliska. - Mieszkam w Ligocie, a ksiądz Londzin był z Zabrzega. To postać bardzo bliska mojemu sercu, znana mi od dawna - dodała laureatka.
Tego wieczoru nie chodziło jednak tylko o jedną osobę. Na scenie Bielskiego Centrum Kultury spotkali się ludzie reprezentujący zupełnie różne środowiska, których łączy jedno - gotowość do poświęcania własnego czasu innym.
Byli wśród nich artyści, nauczyciele, społecznicy, strażak, badacz języka wilamowskiego, członkinie kół gospodyń wiejskich i ratownicy górscy. Każdego z kandydatów wskazała jego gmina, doceniając wieloletnią działalność na rzecz mieszkańców. Podczas gali zaprezentowano filmy przedstawiające sylwetki nominowanych, a wszyscy odebrali podziękowania i gratulacje.
- Nominacja od własnej gminy to uznanie, którego nie sposób przecenić, bo przychodzi od ludzi, którzy znają Was na co dzień - nie z jednej gali, ale z wielu lat pracy - mówił starosta bielski Andrzej Płonka.
Wśród nominowanych znalazły się Koło Gospodyń Wiejskich "Bestwinianki", artysta Marek Luzar z Buczkowic, Zofia Barzyk z Czechowic-Dziedzic, strażak i społecznik Krzysztof Wieczerzak z gminy Jasienica, nauczycielka i opiekunka szkolnego wolontariatu Joanna Lapczyk z Kóz, naukowiec i animator kultury Bartłomiej Chromik z gminy Porąbka, Grupa Beskidzka GOPR ze Szczyrku, malarka Barbara Mynarska z gminy Wilamowice oraz Koło Gospodyń Wiejskich w Wilkowicach.
Każda z tych historii mogłaby być tematem osobnego reportażu. Bo za nominacjami kryją się nie tylko osiągnięcia, ale przede wszystkim lata pracy, setki spotkań, godziny poświęcone innym i pasja, którą trudno przeliczyć na jakiekolwiek nagrody.
Tegoroczna uroczystość miała również szczególny, refleksyjny charakter. Rozpoczęła się od wspomnienia ofiar tragicznych wydarzeń w Krakowie, a także dwojga zmarłych w ostatnich dniach ludzi związanych z ideą Nagrody: Walerii Owczarz z Bestwiny, laureatki z 2005 roku, oraz biskupa Pawła Anweilera, wieloletniego zwierzchnika diecezji cieszyńskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego. Ich pamięć uczczono minutą ciszy.
- Zło jest głośne - zajmuje nagłówki, odbiera sen, budzi lęk. Dobro najczęściej jest ciche. Dzieje się w remizie, w świetlicy, w szkolnej sali po lekcjach, w kuchni, w której przygotowuje się potrawy na gminne święto, na górskim szlaku w środku nocy. Dziś chcemy to ciche dobro zobaczyć, nazwać po imieniu i za nie podziękować - podkreślał Andrzej Płonka.
Starosta nawiązał również do obchodzonego kilka dni wcześniej Święta Niepodległości i postaci księdza Józefa Londzina - duchownego, patrioty i działacza społecznego, który całe życie poświęcił pracy na rzecz polskości Śląska Cieszyńskiego.
- Nie trzeba czekać na wielką historię. Wystarczy wziąć odpowiedzialność za ten kawałek świata, który jest w zasięgu ręki - za swoją wieś, swoją parafię, swoją szkołę, swój szlak. Tak właśnie, kawałek po kawałku, buduje się wolny kraj - mówił starosta.
Nagroda jego imienia została ustanowiona w 1999 roku. Od 27 edycji powiat bielski wyróżnia w ten sposób ludzi, którzy swoją działalnością wzbogacają życie lokalnych społeczności, chronią kulturę i dziedzictwo regionu oraz inspirują innych do działania.
Uroczystość rozpoczął występ Ewangelickiego Chóru Kościelnego z Jaworza, a jej muzycznym zwieńczeniem był koncert Ani Karwan z zespołem, zatytułowany "Ukojenie".
Ten wieczór przypomniał, iż wielkie rzeczy nie zawsze zaczynają się od wielkich gestów. Czasem wystarczy zainteresować młodego człowieka historią rodzinnego miasta, ocalić od zapomnienia dawną tradycję, pomóc sąsiadowi albo wyruszyć nocą w góry, by ratować nieznajomego.
I właśnie za takie codzienne, często niedostrzegane dobro powiat bielski po raz kolejny powiedział swoim mieszkańcom: dziękujemy.
Na widowni wśród oklaskujących bohaterów gali byli m.in.: wiceminister infrastruktury Przemysław Koperski, parlamentarzyści: Mirosław Suchoń, Stanisław Szwed i Maciej Tomczykiewicz, Zarząd Powiatu w Bielsku-Białej, radni powiatowi z Janem Borowskim, przewodniczącym Rady Powiatu w Bielsku-Białej oraz wójtowie i burmistrzowie gmin z terenu powiatu bielskiego.
FOTO: Bartek Hałat
